Nhu cầu làm lạnh và điều hòa không khí ngày càng tăng, kéo theo nhu cầu sử dụng điện lớn hơn, đặc biệt trong những thời điểm thời tiết nóng. Trong khi đó, tại nhiều quá trình công nghiệp và hệ thống năng lượng vẫn tồn tại các nguồn nhiệt có nhiệt độ không quá cao nhưng chưa được tận dụng hiệu quả. Máy lạnh ejector là một trong những công nghệ có khả năng sử dụng các nguồn nhiệt này để tạo ra hiệu ứng làm lạnh. Trong hệ thống ejector dẫn động bằng nhiệt, hơi môi chất áp suất cao được giãn nở qua vòi phun để tạo dòng tốc độ cao, lôi cuốn hơi môi chất từ dàn bay hơi, hòa trộn hai dòng và nâng áp dòng hỗn hợp tới mức cần thiết cho quá trình ngưng tụ. Bản thân ejector không có chi tiết chuyển động, nhưng đặc tính làm việc phụ thuộc mạnh vào nhiệt độ nguồn nhiệt, nhiệt độ bay hơi, nhiệt độ ngưng tụ, môi chất lạnh và hình học thiết bị. Đặc biệt, trong điều kiện khí hậu nóng, nhiệt độ và áp suất ngưng tụ thường tăng, làm giảm khoảng dự trữ so với áp suất ngược tới hạn. Khi vượt giới hạn này, ejector chuyển khỏi chế độ làm việc tới hạn, khiến khả năng lôi cuốn và năng suất lạnh suy giảm nhanh. Bài viết trình bày nguyên lý làm việc, các chế độ vận hành và các chỉ tiêu đặc trưng của máy lạnh ejector; phân tích ảnh hưởng của điều kiện vận hành và môi chất lạnh; đồng thời tổng hợp một số kết quả thực nghiệm gần đây với các môi chất GWP thấp R1234ze(E) và R1233zd(E). Trên cơ sở đó, tiềm năng tận dụng nhiệt thải và năng lượng mặt trời cho làm lạnh trong điều kiện Việt Nam, cùng các thách thức về vận hành trong khí hậu nóng và chi phí hệ thống, được thảo luận.
Từ khóa: ejector; máy lạnh ejector; nguồn nhiệt thế thấp; nhiệt thải; R1234ze(E); R1233zd(E); điều hòa không khí; khí hậu nóng.
Xem toàn văn nội dung bài viết tại đây: /Data/files/May_lanh_ejector_Nguyen_Trung_Kien.pdf